W 20. rocznicę historycznej daty 1989 Oficyna Wydawnicza Volumen i wydawnictwo Bellona we współpracy z Europejskim Centrum Solidarności, Narodowym Centrum Kultury, Radą Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa oraz Stowarzyszeniem Pokolenie przedstawiają kolekcję książek nazwaną Kanonem Literatury Podziemnej.

Celem przedsięwzięcia jest pokazanie wielkiego wkładu podziemnego ruchu wydawniczego w polską kulturę – utrwalenie w świadomości współczesnego pokolenia obrazu tzw. drugiego obiegu wydawniczego lat 1976-1989 jako przestrzeni, w której działali najlepsi z najlepszych pisarze, poeci, dziennikarze.

Lista książek jest tak dobrana, aby obraz ten był obrazem wolnej wspólnoty poszukiwań i sporów, swobodnej umysłowo i zróżnicowanej estetycznie, aby zawierał i reprezentował wszystkie lub prawie wszystkie główne gatunki literackie, aby pokazywał wielkie bogactwo duchowe pozaoficjalnego życia tamtej epoki.

Za kryterium formalne wydawcy przyjęli fakt pierwszego wydania dzieła w drugim obiegu; czyli na Kanon składają się książki wybrane spośród tych, które w drugim obiegu miały swoją premierę, które nieprędko ujrzałyby światło dzienne albo i wcale, a być może nie zostałyby napisane, gdyby nie powstała fenomenalna przestrzeń wolnego słowa, jaką stworzył niezależny ruch wydawniczy - zjawisko niespotykane na skalę światową. Komunistyczna reglamentacja obowiązywała nie tylko w sklepach spożywczych, ale i w księgarniach. Niektóre produkty literackie były po prostu nie do kupienia.

Do 1990 roku, czyli do chwili likwidacji cenzury, w drugim obiegu ukazało się ok. 5000 książek i broszur, z czego przynajmniej 1000 to utwory literackie, które osiągnęły łączny nakład kilku milionów egzemplarzy.

Projekt - Kanon Literatury Podziemnej - przewiduje wydanie 23 książek z dziedziny literatury pięknej - jeszcze nie tak dawno zakazanych! - które będą się ukazywały co dwa tygodnie.

Artykuł o Wydawnictwie ukazał się także w "Gazecie Wyborczej" (PTF, Klasyka Podziemia Wznowiona, "Gazeta Wyborcza", 4 lutego 2010, s.16).

Więcej informacji na stronie projektu - Kanon Literatury Podziemnej.